X

JAK PRZEKONAĆ PALACZY DO E-PAPIEROSÓW BEZ PRAWA DO INFORMACJI W PUNKCIE SPRZEDAŻY?!

Projekt nowelizacji  Ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu  i wyrobów tytoniowych przewiduje zakaz umieszczania jakichkolwiek informacji lub materiałów informacyjnych na temat papierosów elektronicznych we wszystkich punktach sprzedaży, w tym internetowych.  W dniu 25 września br. eSmoking Association przekazało do Ministerstwa Zdrowia uwagi uzupełniające do projektu nowelizacji Ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu  i wyrobów tytoniowych:

W całości podtrzymujemy dotychczasowe stanowisko, postulujące dopuszczenie informacji o papierosach elektronicznych nie mającej charakteru reklamy i nie zachęcającej użytkownika do zakupu papierosów elektronicznych, a jedynie czyniącej zadość prawu konsumenta do rzetelnej i jasnej informacji. Jednocześnie, ponownie wskazujemy, iż papierosy elektroniczne są produktem stosunkowo nowym na polskim rynku, a brak możliwości przekazania konsumentom jakiejkolwiek o nich informacji  prowadzi w rzeczywistości do uprzywilejowania papierosów „tradycyjnych”, które w świadomości społecznej istnieją już od lat ’60 ubiegłego wieku. Co więcej, o ile papierosy tradycyjne są powszechnie dostępne, o tyle 80% wszystkich sprzedawanych w Polsce papierosów elektronicznych odbywa się za pomocą sklepów specjalistycznych. Ujednolicenie wymagań w stosunku do papierosów „tradycyjnych” oraz elektronicznych opiera się więc na kontrfaktycznym założeniu, iż świadomość konsumentów o cechach (w tym szkodliwości) i dostępności obu produktów jest obecnie na tym samym poziomie. Tymczasem wiedza o papierosach elektronicznych jest nieporównywalnie mniejsza. W konsekwencji, ujednolicenie zakazu informacji do obu kategorii produktów prowadzi do dyskryminacji papierosów elektronicznych, a także do uprzywilejowania papierosów tradycyjnych. W dalszej konsekwencji prowadzić może to do zaniku wszelkich sklepów specjalistycznych, które wobec zakazu jakiejkolwiek informacji nie będą przez konsumentów rozpoznawane. Należy przy tym podkreślić, iż ewentualne zamknięcie sklepów specjalistycznych, a przy tym utrudniony dostęp do papierosów elektronicznych, odbywać się będzie przy jednoczesnej pełnej dostępności papierosów tradycyjnych. Konsument zostanie więc de facto pozbawiony jakiegokolwiek wyboru, będąc świadomym możliwości zakupu jedynie papierosów „tradycyjnych”. Takie zaś skutki proponowanej regulacji stoją w jawnej sprzeczności z celem Dyrektywy i ochroną zdrowia.

 

Jednocześnie podkreślić należy, iż gwarancją przekazywania użytkownikom rzetelnych i wiarygodnych informacji są regulacje ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów. Zgodnie z dyspozycją art. 24 wskazanej ustawy zakazane są praktyki naruszające zbiorowe interesy konsumentów, za którą to praktykę w pkt. 2 ppkt. 2 wskazanego przepisu uznaje się  naruszanie obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji. Ewentualne naruszenie powyższych regulacji skutkuje interwencją Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów,  co wyklucza dopuszczanie przez branże papierosów elektronicznych jakichkolwiek uchybień w powyższym zakresie.

Restrykcyjne zakazy odnoszące się do papierosów elektronicznych budzą szczególne wątpliwości w kontekście dopuszczenia w Projekcie Ustawy możliwości sprzedaży papierosów elektronicznych na odległość. Należy bowiem zauważyć, iż w przypadku dokonywania zakupu online, za punkt sprzedaży uznać należy stronę internetową, za pomocą której użytkownik papierosów elektronicznych dokonuje zakupu wybranego produktu oraz płatności za niego. W tym kontekście zasadnym wydaje się pytanie, jaki byłby wygląd takiej witryny przy utrzymaniu proponowanych restrykcji związanych z informowaniem użytkownika o papierosach elektronicznych. Dla zachowania pełnej zgodności z proponowaną regulacją, witryna ta musiałaby zachować białe tło i w żaden sposób nie nawiązywać do marek, które ma w swojej ofercie, zarówno poprzez prezentację znaków towarowych czy też nawet nawiązywanie kolorystyczne. Powyższe prowadzi zaś do konstatacji, gdyż sprzedaż na odległość przy zachowaniu proponowanych regulacji dotyczących informacji byłaby możliwością czysto pozorną – zasady logiki wskazują bowiem, że prawdopodobieństwo by taka witryna w jakikolwiek sposób dotarłaby do świadomości potencjalnego konsumenta, jest niewielkie, a wręcz znikome.

W świetle powyższego eSmoking Association podtrzymuje propozycję zawartą we wcześniejszym Stanowisku i zaprezentowaną podczas Konferencji uzgodnieniowej, z możliwością modyfikacji na definicję o treści:

 „INFORMACJA O PAPIEROSACH ELEKTRONICZNYCH I POJEMNIKACH ZAPASOWYCH” – informacja o markach oraz istotnych dla konsumenta cechach papierosów elektronicznych i pojemników zapasowych, nie zawierająca przekazu zachęcającego do zakupu lub używania papierosów elektronicznych i pojemników zapasowych,  umieszczona wyłącznie w punktach sprzedaży papierosów elektronicznych i pojemników zapasowych oraz zawierająca ostrzeżenie zdrowotne zajmujące 20% powierzchni informacji, o treści określonej w art. 11c ust. 6. 

 

W dokumencie przekazanym do MZ stowarzyszenie podtrzymało ponadto wniosek o usunięcie z projektu Ustawy 1) wprowadzającej w błąd definicji palenia papierosów elektronicznych, 2) projektu wspólnych „palarni” dla palaczy i użytkowników e-papierosów oraz 3) usunięcie obiektów handlowych z katalogu miejsc objętych zakazem używania papierosów elektronicznych.